{"id":120962,"date":"2019-03-31T20:29:25","date_gmt":"2019-03-31T17:29:25","guid":{"rendered":"http:\/\/epochtimestr.com\/?p=120962"},"modified":"2019-03-31T20:48:42","modified_gmt":"2019-03-31T17:48:42","slug":"klasik-donemin-bestecisi-haydn","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/epochtimestr.com\/index.php\/klasik-donemin-bestecisi-haydn","title":{"rendered":"Klasik D\u00f6nemin Bestecisi Haydn"},"content":{"rendered":"\n
\"\"
Foto\u011fraf; Wikimedia Commons<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Hem Mozart’\u0131 hem Beethoven’\u0131 etkilemi\u015f, Klasik d\u00f6nemin Avusturyal\u0131 bestecisi Franz Joseph Haydn.

Arabac\u0131 bir baba, a\u015f\u00e7\u0131 bir annenin oldu\u011fu fakir bir aileye do\u011fmu\u015ftu Joseph Haydn. Lakin dehan\u0131n damarlar\u0131nda asil bir kan geziyordu.

1732 y\u0131l\u0131nda d\u00fcnyaya gelen Haydn, ne\u015feli, \u015fakac\u0131 yaramazl\u0131ktan ho\u015flanan bir \u00e7ocuktu. Ailesi, Avusturya’n\u0131n Rohrau kasabas\u0131nda tek katl\u0131 k\u00f6y kul\u00fcbesinde ya\u015f\u0131yordu. Baban\u0131n ilk e\u015finden olan on iki \u00e7ocuktan alt\u0131s\u0131 daha bebekken \u00f6ld\u00fc. \u0130kinci e\u015finden de be\u015f \u00e7ocuk yapt\u0131 fakat biri dahi ya\u015famad\u0131. Belli ki evlerinde hep bir keder hep bir \u00fcz\u00fcnt\u00fc hakimdi.

K\u00fc\u00e7\u00fck ya\u015flarda ola\u011fan\u00fcst\u00fc m\u00fczik kabiliyetiyle dikkati \u00fczerine \u00e7eken Haydn’\u0131 evin on iki mil \u00f6tesindeki Katolik Kilisesinde koro y\u00f6netmenli\u011fi yapan bir okul m\u00fcd\u00fcr\u00fc yan\u0131na almak isteyecekti. B\u00f6ylelikle \u00e7ocuklu\u011funu kilise korolar\u0131nda ge\u00e7iren Haydn, ayn\u0131 zamanda Latince, yaz\u0131, aritmetik ve din okudu.

Haydn’\u0131n kabiliyeti, Viyana’da St. Stephen Katedrali Koro \u015fefinin dikkatini \u00e7ekmi\u015f fakat sesini titreterek \u015fark\u0131 s\u00f6yleyememesini garipsemi\u015fti. Nedenini sordu\u011funda ise;

-“\u00d6\u011fretmenimin yapamad\u0131\u011f\u0131 i\u015fi ben nas\u0131l yapabilirim?” cevab\u0131n\u0131 ald\u0131\u011f\u0131nda bu zeki bak\u0131\u015fl\u0131 sevimli \u00e7ocu\u011fu Viyana’ya g\u00f6t\u00fcr\u00fclmeliydi.

8’inden 18’ine kadar bu kilisede kald\u0131 lakin ya\u015f\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fcmesi sesinin k\u00f6t\u00fcle\u015fmesiyle i\u015fler sarpa saracakt\u0131. Kiliseden ayr\u0131lmak durumunda kald\u0131. Peki \u015fimdi cebinde be\u015f kuru\u015f olmadan ne yapacakt\u0131?

Bu zorluklar onu serbest m\u00fczisyenli\u011fe itecek ve bestecilik kariyerine ba\u015flatacakt\u0131. 1757’de ilk bestesini yap\u0131p yava\u015ftan duyulmaya ba\u015flad\u0131. 1759’da k\u00fc\u00e7\u00fck bir orkestras\u0131 oldu ve k\u00f6t\u00fc giden bir evlili\u011fi oldu. Fakat her \u015feye ra\u011fmen halinden memnundu. Eserler \u00fcretiyor, akrabalar\u0131na dostlar\u0131na para g\u00f6nderiyor, e\u015finin kaprislerini g\u00fcl\u00fcmseyerek ge\u00e7i\u015ftiriyordu.

Prens Esterhazy’nin saray\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan Haydn, kalbi ac\u0131 ile burkan, alt\u0131n kafeste \u015fark\u0131 s\u00f6yleyen b\u00fclb\u00fcl misali \u00f6zlem dolu besteler yap\u0131yordu. K\u0131\u015f mevsimi kap\u0131dayd\u0131 ve t\u00fcm orkestra \u00fcyeleri evine gitmek istiyordu. Fakat prens inad\u0131ndan vazge\u00e7miyor, m\u00fczisyenlerini saray\u0131nda bir s\u00fcre daha hapsetmeye kararl\u0131 g\u00f6z\u00fck\u00fcyordu. Haydn, ‘Veda Senfonisi’ ad\u0131nda bir eser besteledi. T\u00fcm dostlar saraya geldi ve eser dinleyiciye sunuldu. Birinci b\u00f6l\u00fcm olays\u0131z ge\u00e7ti. \u0130kinci b\u00f6l\u00fcm kederliydi ve ac\u0131 i\u00e7 \u00e7eki\u015fler vard\u0131, \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc b\u00f6l\u00fcm ise isyan doluydu ard\u0131ndan t\u00fcm sazlar sustu. Tekrar a\u011f\u0131r bir par\u00e7a ba\u015flad\u0131, i\u015fini bitiren m\u00fczisyenler \u00f6n\u00fcndeki mumu s\u00f6nd\u00fcr\u00fcp usulca salondan \u00e7\u0131kmaya ba\u015flad\u0131. Sonunda iki kemanc\u0131 ve Haydn kald\u0131. Kemanc\u0131lar\u0131n\u0131n da gitmesinin ard\u0131ndan Haydn ba\u015f\u0131n\u0131 nota sehpas\u0131na koydu ve beklemeye koyuldu. Ard\u0131ndan Prens, senfoninin manas\u0131n\u0131 anlad\u0131 ve ertesi g\u00fcn orkestray\u0131 tatile g\u00f6nderdi.

Haydn, her sabah Tanr\u0131’ya o g\u00fcn kendisine kabiliyet ba\u011f\u0131\u015flamas\u0131 i\u00e7in dua ederdi. \u00c7al\u0131\u015fmalar\u0131 iyi giderse dualar\u0131n\u0131n kabul oldu\u011funu, k\u00f6t\u00fc giderse Tanr\u0131’n\u0131n onu i\u015flemi\u015f oldu\u011fu g\u00fcnahlardan \u00f6t\u00fcr\u00fc cezaland\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrd\u00fc. \u00d6mr\u00fcn\u00fc sadece Tanr\u0131’ya ve Prens Estarhazy’ye hizmet ederek ge\u00e7irmek istedi.

10 May\u0131s 1809, Napolyon ordular\u0131 Viyana kap\u0131lar\u0131na gelmi\u015fti. Bombalardan biri Haydn’\u0131n evinin dibine kadar gelmi\u015fti. Bombard\u0131man\u0131n ard\u0131ndan Haydn’da yata\u011fa d\u00fc\u015ft\u00fc. Bestecinin tabiriyle, \u015fu berbat sava\u015f kendisinin de sonunu getirmi\u015fti.

<\/p>\n\n\n\n

\n