İncil’deki Şehir Thyateira’dan Akhisar’a

Fotoğraf:Semra Şener, Tepe Mezarı

 

NTV Tarih dergisi Ocak sayısı geçen yıl Akhisar’da başlayan Thyateira arkeolojik kazısını  Anadolu Tarihini Aydınlatan 11 önemli kazı arasına gösterdi.

M.Ö. 14  . yüzyılda  Amazon karargahının bulunduğu  o zamanlar  küçük olan kasabaya  bir Amazon komutanı olan Thyateria kendi adını vermiş.  Mitolojide savaş tanrısı Ares ile Aphrodite’nin kızlarıdır Amazonlar.  Savaşçı karakterleriyle  bilinen bu kadınlar ok ve yayın yanı sıra labris denilen  çift yüzlü baltayıda kullanmışlar . Labris önceleri kadınların  işi olan ağaç kesmede kullanılmış. Fakat daha sonra savaş ve kurban baltasına dönüşmüş.

Fotoğraf:thyateira.org, çift başlı balta

Daha sonra Helen Rumları  çeşitli adlarla isimlendirmiş bu verimli toprakları ; Polonya, Ohipko , Semiramis ,Pelopia, bilinen isimlerden bazıları…

Bulunduğu bölgenin zengin ve kalabalık bir şehri olmuş zamanla  Thyateria .   9 bin yıllık geçmişi ve  üzerinde  yaşayan medeniyetlerin etkileri , şehre  zengin ve kültürel bir  geçmiş armağan etmiş.  Tarihte  parayı ilk bulan ve kullanan Lidyalılardan  Hititler’e Akadlar’dan   Roma’lılara kadar  tarihteki önemli devletlerin kurulduğu topraklar  daha sonra  Bizans İmparatorluğu, Saruhanlılar ve Osmanlı İmparatorluğuna ev sahipliği yapmış.

Avrupa’da henüz bu günkü başkentler kurulmadan önce başlamış kentleşme  ’Thyateria’da. Hin-Avrupa dili konuşan kavimlerin geçiş noktasında olması kentin büyümesini ve ticaret merkezi haline gelmesini sağlamış.

Lidyalılar parayı icat etmişti

Özellikle İ.Ö. 680- 540 yılları arasında Akhisar sınırları içerisinde yer alan ve dünyanın en yüksek medeniyetini kuran Lidyalılar insanlık tarihinin vazgeçilmez aracı olan  parayı icad etmişler. İlk kez mal değiş  tokuşuna  dayalı ticaret , daha sonra  para ölçü birimine dayandırılmış ve evrenselleşmiş.

İlk paralar  altın-gümüş karışımından elde edilmiş ve  bakla şeklindeymiş. Paranın basılmasıyla Akhisar’da mesleki  örgütlenme  gelişmiş. Böylece Akhisar  ticari  bir merkez haline gelmiş.

Fotoğraf: Semra Şener, Epochtimestr

İncil’deki  şehir

Anadolu’da Hristiyanlığın  yayılmaya başladığı  dönemde  Akhisar Hristiyanlığın ilk kabul gördüğü ayrıca ilk 7 kilisenin kurulduğu yerlerden biri olmuş. İncilin iki bölümünde Akhisar’dan söz edilmiş.

 

St. Jean İncil’deki vahiyler (apocalypse) bölümünde Anadoludaki 7 kutsal kiliseden bahsetmiş  bunlar;

Ephesus (Efes),

Smyrna (İzmir),

Pergamon (Bergama),

Thyateria (Akhisar),

Sard (Sart), Philadelphia (Alaşehir),

Laodikeia (Denizli).

Bizans İmparatoru Konstantin tarafından Thyateira’ya sürülen Tyeder Akhisar’a beyaz bir kale yaptırmış. Bu kalenin  inşaa edilmesiyle şehrin adı Beyaz kale anlamına gelen  Aspro Kastro  olmuş. 1307 yılında  şehir Saruhanoğullarının hakimiyetine  geçince Beyaz Kale anlamına gelen  Aspro Kastro Akhisar adını almış.

Binlerce  yıllık tarihinde tarih kitaplarından tanıdığımız  bir çok önemli şahıs Akhisar’da ya yaşamış ya da ziyaret etmişler. Bunlardan bazıları;

Amazonlar ,

Hitit Kralı Hattuşili ,

Truva Kralı Priamos,

Frig Kralı Midas ,

Lydia Kralları ; Giges, Ardys, Sadyattes, Alyettes, Kroisos (Karun) ,

Pers Kralı Dareios,

Macedonia Kralı Büyük İskender ,

Lysimakhos ,

Kommagene Kralı Antigones ,

Seleukos,

Bergama Kralı Eumenes, Attalos, Aristonikos ,

Bithynia Kralı II. Prusias ,

Romalı filozof Gaius Blossius,

Roma Vali ve Kralları: Comalius Sula, Flavius fimbria, Gaius Lulius Ceasar (jul Sezar), Marcus Antonius, Hadrianus, Caracalla,

Doğu Roma (Bizans kralları) hemen hemen hepsi Akhisar’da bulunmuştur.

Galeri:

 

Gelecek Yazı: Osmanlı’dan Bu Güne Akhisar

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.