İnsanlar ve Doğa: Afrika Bozkırlarından İlham

Sınırsız evren harikadır ve sayısız bilinmeyen alem içerir. Yeni bir rapor, bitki ve hayvan türleri arasındaki ilişkilerin sanıldığından çok daha karmaşık olabileceğine dair giderek artan kanıtları destekliyor. Bunun çeşitli örnekleri var. Yaşam ağında bazen ağaçlara yardım etmek, onların ölümüne yol açabilir. Filler Kenya’daki bir araştırma alanından uzaklaştırıldığında, faydalı karınca kolonilerinde gizemli bir azalma ve zararlı karınca kolonilerinde bir artış ortaya çıktı.
Kenyalı yetkililer, yaprak yiyen fillerin ve zürafaların akasya ağaçlarını yemesini önlemek için ve bozkırlarını korumak amacıyla, bir araştırma alanını çitlerle çevirdi. Birkaç yıl önce, Florida Üniversitesi’nde zoolog olan Todd Palmer, araştırma yapmak için oraya gittiğinde çok garip bir olayla karşılaştı: Yaprak yiyen fillerden ve zürafalardan korunan akasya ağaçları, gelişmek yerine kuruyup ölüyordu.
Palmer ve meslektaşları daha sonra bir araştırma yürüttüler ve bulgularını bir dergide yayınladılar. Araştırma alanından filler uzaklaştırıldığında, faydalı karınca kolonilerinde gizemli bir azalma ve zararlı karınca kolonilerinde bir artış ortaya çıktı. Akasya ağaçları ve onları kolonileştiren bir karınca türü, karşılıklı faydacılık adı verilen bir düzenleme içinde birlikte yaşarlar. Karıncalar ağaçların dikenlerinde yuva yapar ve nektarlarını emerler. Karşılığında, bir fil, zürafa veya başka bir otçul hayvan tarafından ağaç rahatsız edildiğinde, ısırmaya hazır bir şekilde vahşice saldırırlar.
Scientific American’da aktarıldığı gibi, otçulların yokluğunda, ıslık çalan akasya, oyuk dikenlerinde küçük karınca yuvaları üretmeyi ve koruyucu karıncalarının yediği tatlı nektarı salgılamayı bıraktı. Böylece akasyalar başka bir karınca türüne iki katından fazla ev sahipliği yapma olasılığına sahip oldular. Ancak bu karıncalar daha fazla büyümeyi teşvik etmek yerine, ağaçları savunmuyordu. Üstelik bir de kabuk delici böcek larvalarının istilasına bağlı olarak yuva kurdukları delikleri genişletiyordu. Oyuklarda yuva yapan düşman karıncalar aslında gövde delici böceğin faaliyetlerini teşvik ediyordu.
Makale ayrıca buna benzer birkaç örnek daha veriyor… Bu bulgular, hayvanlar ve bitkiler arasındaki tartışmasız ilişkileri ve bu ilişkilerin düşündüğümüzden daha karmaşık olduğunu gösteriyor. Ayrıca görünüşte zararsız müdahalenin bile yıkıcı etkileri olabileceğine dair artan kanıtlara katkıda bulunuyor. Bu gözlemler kesinlikle ilhamımızı artırdı.
Çin’deki iki büyük devam eden proje olan Üç Boğaz Projesi ve Çin’deki en büyük mühendislik projesi olan, suyu güneyden kuzeye yönlendirecek proje hakkında konuşurken, henüz hayal edemediğimiz birçok uzun vadeli etkiyi de göz önünde bulundurmalıyız. Aksi takdirde geriye sadece onarılamaz hasarlar ve felaket kalacaktır. (Kaynak: Zhou Zheng – xinsheng.net)