Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, SGK’nın emeklilik işlemleri için tanınan 3 aylık yasal sürenin ardından temerrüde düşebileceğine ve bu aşamadan sonra faiz talep edilebileceğine hükmetti.
Emeklilik başvurusu yaptığı halde maaş bağlama işlemleri uzayan vatandaşları ilgilendiren önemli bir Yargıtay kararı gündeme geldi. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, geciken emekli aylıklarında faiz başlangıcının maaşa hak kazanılan tarih değil, SGK’ya tanınan yasal işlem süresi dikkate alınarak belirlenmesi gerektiğine işaret etti.
SGK Başuzmanı ve Türkiye Gazetesi yazarı İsa Karakaş da Yargıtay kararını değerlendirdi. SGK’nın emekli maaşı bağlama süresi ve gecikme faizi konusunda vatandaşların dikkat etmesi gereken noktaları aktardı. Karakaş, ancak 3 aylık bu sürenin aşılması halinde faiz talep edilebileceğini söyledi.
Emekli, biriken maaşları için SGK’dan faiz istedi
Emekli maaşı faiz davasına konu olan olayda sigortalı, 13 Temmuz 2018 tarihinden itibaren yaşlılık aylığına hak kazandığının tespit edilmesini istedi. Davacı ayrıca ödenmediğini belirttiği emekli aylıklarının, ödenmeleri gereken tarihlerden itibaren bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faiziyle birlikte SGK’dan tahsilini talep etti.
Sosyal Güvenlik Kurumu ise sigortalının başvuru yaptığı tarihte emeklilik şartlarını taşımadığını savunarak davanın reddini istedi.
İlk derece mahkemesi SGK’nın faiz ödemesine karar verdi.
Geciken emekli maaşı davasında ilk derece mahkemesi, davacının 1 Ekim 2018 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı almaya hak kazandığını tespit etti.
Mahkeme ayrıca 1 Ekim 2018 ile 1 Nisan 2019 arasında eksik ödendiği belirtilen toplam 7 bin TL aylığın, her bir ödemenin yapılması gereken tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte SGK tarafından ödenmesine hükmetti.
SGK dosyayı bir üst yargı merciine taşıdı.
SGK emekli aylığı ve faiz kararına itiraz ederek dosyayı bir üst yargı merciine taşıdı. Kurum vekili, ilk derece mahkemesinin eksik inceleme yaptığını savunarak istinaf başvurusunda bulundu. Bölge Adliye Mahkemesi ise ilk derece mahkemesinin kararını hukuka ve usule uygun buldu ve SGK’nın istinaf başvurusunu esastan reddetti. Dosyanın Yargıtay’a taşınmasıyla birlikte süreçte kritik bir aşamaya geçildi.
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi iki mahkemenin kararını da bozdu
Yargıtay 10. Hukuk Dairesi, emekli maaşı dosyasını 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu çerçevesinde inceledi. Daire, ilk derece ve istinaf aşamalarında verilen kararları hatalı bularak bozdu.
Yargıtayın değerlendirmesinde yalnızca emeklinin faiz talebi değil, aylık miktarının nasıl tespit edildiği ve hangi döneme ilişkin ödeme yapılması gerektiği de ele alındı.
Emekli maaşı davasında Yargıtay’ın tespit ettiği ilk sorun, ödenecek aylıkların hesaplanma yöntemi oldu.
Emekli maaşı davasında Yargıtay’ın tespit ettiği ilk sorun, ödenecek aylıkların hesaplanma yöntemi oldu. Davacının dilekçesinde belirli bir miktar göstermeden hak ettiği aylıkların tahsilini istediği belirtildi.
Mahkemenin SGK’dan bilgi almadan doğrudan bilirkişi raporuyla aylık miktarını tespit etmesi usule uygun bulunmadı. Böylece Yargıtay, SGK’dan alınacak verilerin hesaplamada dikkate alınması gerektiğine işaret etti.
SGK’dan alınacak birikmiş emekli maaşlarının hesaplanacağı dönem konusunda da Yargıtay farklı bir değerlendirmede bulundu.
Sigortalıya 1 Mayıs 2019 tarihinde yeniden aylık bağlandığının anlaşılması nedeniyle ödenmesi gereken aylıkların 1 Ekim 2018 ile 1 Mayıs 2019 arasındaki dönem esas alınarak değerlendirilmesi gerektiği belirtildi. İlk derece mahkemesinin bitiş tarihini 1 Nisan 2019 olarak kabul etmesi hatalı bulundu.
SGK emekli maaşını geç bağlarsa faiz ne zaman başlar?
Kararın emeklilik başvurusu yapan vatandaşlar açısından en dikkat çekici bölümü ise “SGK emekli maaşını geç bağlarsa faiz ne zaman işler?” sorusuna ilişkin değerlendirme oldu. Yargıtay, SGK’nın işlemleri sonuçlandırması için kanunda öngörülen süreyi dikkate aldı. Buna göre her durumda, maaşa hak kazanılan tarih ile faiz başlangıç tarihinin aynı kabul edilmemesi gerekiyor.
İsa Karakaş da kararın önemini değerlendirirken, “SGK, üç ayı geçirdiği anda faiz talep etme hakkınız başlar” ifadelerini kullandı.
SGK’ya emeklilik işlemlerini tamamlaması için 3 aylık yasal işlem süresi tanınıyor.
Geciken emekli maaşlarında faiz hakkına ilişkin kritik ayrıntı burada ortaya çıkıyor. Karakaş’ın aktardığı Yargıtay değerlendirmesine göre SGK’ya emeklilik işlemlerini tamamlaması için 3 aylık yasal işlem süresi tanınıyor. Bu nedenle SGK, tahsis tarihini takip eden üç aylık süre içerisinde temerrüde düşmüş kabul edilmiyor. Başka bir ifadeyle emekli maaşına hak kazanıldığı tarihten itibaren otomatik olarak faiz işlemeye başlamıyor.
Karakaş, kararı “Vatandaşlarımızın emeklilik maaşlarının gecikmesi durumunda faiz talep etme hakkı saklıdır; ancak bu faizin başlangıcı maaşa hak kazanıldığı gün değil, kanunun SGK’ya tanıdığı 3 aylık işlem süresinin bittiği tarihtir” sözleriyle özetledi.