
ABD Yüksek Mahkemesi, 28 Nisan 2026’da Cisco Systems Inc. davası üzerinde çalışmaya başladı. Dava, ABD’li teknoloji şirketinin yabancı bir hükümetin insan hakları ihlallerine yardımcı olup olmadığıyla ilgili.
Falun Gong üyeleri, kendilerine veya ailelerine karşı Çin hükümeti tarafından ciddi kötü muamele uygulandığını iddia ediyor. Başvuruda Cisco’nun, Çin’in Golden Shield adlı gözetim sistemini kullanarak bu ihlallere yardımcı olduğu öne sürülüyor. Sistem, Falun Gong üyelerini tespit etmeyi, izlemeyi ve gözaltına almayı sağlıyor.
Yüksek Mahkeme’de duruşma sırasında, Justice Sonia Sotomayor, Cisco’nun Çinli yetkililere teknolojinin Falun Gong üyelerini tanımlamada kullanılabileceğini söylediğini belirtti. Ayrıca, teknoloji şirketinin sistemi özel olarak bu amaçla tasarladığını iddia etti. Üstelik ABD’de çalışan mühendisler de bu tasarıma katkı sağladı.
Davaya bakan dokümanlarda, ÇKP’nin internet tabanlı takip için gelişmiş araçlara ihtiyaç duyduğu belirtiliyor. Çinli mühendislerin bu teknolojiyi geliştirecek uzmanlığa sahip değil. Bu nedenle Batılı şirketler projeyi destekliyor. İddialara göre ayrıca Cisco’nun eski CEO’su John Chambers, Çin Başkanı ile görüşüp desteğini sundu.
Şirket, Falun Gong üyelerini tanımak için makine öğrenimi algoritmaları geliştirdi. Ayrıca kişisel verileri Çin gözaltı merkezlerine iletti. Dokuzuncu Daire, davacının iddialarının ciddi olduğunu ve büyük ölçüde ABD topraklarında gerçekleştiğini kabul etti. Dolayısıyla dava, yalnızca Çin’i değil ABD merkezli şirketlerin eylemlerini de sorguluyor.
Cisco Davayı Yanıtlıyor
Cisco, iddiaları reddediyor ve teknolojisinin yalnızca genel ağ ekipmanı olduğunu iddia ediyor. Ancak davacılar, şirketin sistemi özel olarak Falun Gong üyelerini hedef almak için özelleştirdiğini öne sürüyor.
Yüksek Mahkeme’nin kararı, ABD şirketlerinin yurtdışı insan hakları ihlallerinde sorumluluk sınırlarını belirleyecek.