İran, dini lideri Ali Hamaney’in açıklamalarıyla, ABD ile doğrudan nükleer müzakereleri reddetti. Bu açıklama, İran’ın İngiltere, Fransa ve Almanya ile yeniden başlatacağı görüşmelerin hemen öncesinde geldi. Hamaney, 24 Ağustos’taki konuşmasında durumu “çözümsüz” olarak nitelendirdi.
Ayrıca Hamaney, Washington’un İran’a boyun eğdirmeyi hedeflediğini söyledi. “İran halkı bu hakareti kabul etmez,” diyerek direniş mesajı verdi. Devlet ajansı IRNA, konuşmayı tüm detaylarıyla yayımladı. Habere göre Hamaney, “İran halkı tüm gücüyle direnir,” ifadelerini kullandı.
Haziran ayında ABD, Fordow nükleer tesisine yönelik hava saldırı gerçekleştirdi. 21-22 Haziran gecesi ABD Hava Kuvvetleri, Fordow’a 30.000 librelik bombalar attı. İran, bu saldırıdan sonra ABD ile tüm diplomatik temaslarını sonlandırdı.
Ancak Tahran, Avrupa ile diyaloğu sürdürme kararı aldı. 22 Ağustos’ta İran, İngiltere, Fransa ve Almanya ile müzakerelere yeniden başlayacağını duyurdu. Buna rağmen Hamaney, ABD ile görüşme fikrini kesin bir şekilde reddetti. Ayrıca, bu görüşmeyi savunanları “sığ düşünceli” olarak tanımladı.
Öte yandan İran’ın nükleer programı üzerindeki baskılar devam etti. 12 Haziran’da Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı, İran’ı anlaşmalara uymamakla suçladı. Aynı gün İsrail, İran’daki nükleer tesisleri bombalamaya başladı. Saldırılar 12 gün sürdü.
İran, bu saldırılara sert yanıt vererek İsrail’e füze ve İHA saldırısı düzenledi. Ardından Katar’daki bir ABD üssüne sembolik bir saldırı gerçekleştirdi. 24 Haziran’da taraflar geçici bir ateşkese vardı.
Trump’tan İran’a Sert Mesaj: Görüşme ve Teklif Yok
ABD Başkanı Donald Trump, 30 Haziran’da İran’la görüşmeyeceğini ve herhangi bir teklif sunmayacağını açıklayarak net bir tutum sergiledi. Böylece Washington, İran’la diyaloğa kapılarını kapattı.
Avrupa ise müzakerelere açık bir yaklaşım benimsedi. 26 Ağustos’ta başlayacak görüşmeler öncesinde Almanya ve Fransa uyarılarda bulundu. Almanya, anlaşma sağlanmazsa “snapback” yaptırımlarını devreye sokacağını bildirdi.
Hamaney, ABD’nin İran’a yönelik düşmanlığının 1979 devriminden bu yana sürdüğünü belirtti. Kadın hakları, demokrasi ve terör gibi söylemlerin bahane olduğunu savundu. Ona göre ABD’nin asıl amacı İran’ı boyunduruk altına almak.
Konuşmasının sonunda Filistin konusuna da değindi. İsrail’i “habis tümör” olarak niteledi ve Gazze’deki durumu “tarihte eşi görülmemiş” olarak tanımladı. Ayrıca Batı’nın sadece sözlü kınamalarla yetinmesini eleştirdi.
Son olarak, İran’ın yurtdışındaki muhaliflere yönelik baskıları gündeme geldi. 31 Temmuz’da ABD, Kanada ve 12 Avrupa ülkesi ortak açıklama yayımlayarak, İran istihbaratını tehdit, suikast ve taciz girişimleriyle suçladılar.
Bu açıklama, Batı’nın İran’a karşı giderek artan ortak duruşunu ortaya koydu.
Yorumlar kapalı, ancak trackbacks Ve pingback'ler açık.