İran Hürmüz Boğazındaki etkisini kaybedince boğazdan petrol akışı savaş öncesi seviyelere yaklaşıyor. Kpler verilerine göre, geçen hafta günlük akış 13,1 milyon varile ulaştı. Bu miktar, savaş öncesindeki günlük 17,1 milyon varilin yaklaşık yüzde 80’ine denk geliyor.
Bununla birlikte bölgedeki petrol ihracatçıları alternatif güzergâhlara yöneliyor. Körfez ülkeleri, boğaza olan bağımlılığı azaltmak için boru hatlarını kullanıyor. Ayrıca tankerler arasında gemiden gemiye petrol transferleri de artıyor.
Kpler verilerine göre, İran dışındaki Ortadoğu petrol sevkiyatı Eylül’de günlük 16,5 milyon varile ulaştı. Ayrıca petrolün yaklaşık yüzde 40’ı artık boğazdan geçmeden ihraç ediliyor. Savaş öncesinde bu oran yaklaşık yüzde 17 seviyesindeydi.
Suudi Arabistan da alternatif ihracat kapasitesini artırmaya çalışıyor. Ülkenin Doğu-Batı boru hattı, Kızıldeniz kıyısındaki Yanbu limanına kadar uzanıyor. Hat mevcut durumda günlük 7 milyon varile kadar petrol taşıyabiliyor.
Birleşik Arap Emirlikleri de Fujairah üzerinden alternatif ihracatı genişletiyor. Sonuç olarak bölgedeki petrol taşımacılığı, Hürmüz Boğazı’na daha az bağımlı hale geliyor.
ABD’nin İran’a ekonomik baskısı artıyor
Petrol akışındaki toparlanmaya rağmen petrol fiyatlar halen yüksek kalıyor. Brent petrolünün varil fiyatı uluslararası piyasalarda 100 doların üzerinde seyrediyor.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, İran’ın petrol stoklarının sınırlı olduğunu söyledi. Bessent ayrıca, İran’ın ekim ayı bitmeden ticaret yapacak petrolünün kalmayacağını öne sürdü. Bununla birlikte İran’ın para birimi riyal, dolar karşısında 2,5 milyon seviyesini aştı. Bu gelişmeler, İran ekonomisindeki baskının sürdüğünü gösteriyor.
Ancak uzmanlar, İran’ın boğaz üzerindeki etkisinin tamamen sona erdiğini söylemiyor. Mevcut gelişmeler, petrol sevkiyatlarının alternatif yollarla sürdürülebildiğini gösteriyor.