Çin, bu ayın başlarında doğu Tayvan sularında yeni bir operasyon başlattı. Pekin yönetimi, operasyonu özel bir deniz trafik denetimi olarak tanımladı. Ancak Birleşik Krallık, Fransa ve Almanya, Çin’in Tayvan’ın doğusundaki faaliyetlerine tepki gösterdi. Üç ülke, 24 Haziran’da ortak bir açıklama yayımlayarak, Çin’in son dönemdeki deniz faaliyetlerinin bölgesel istikrarı tehdit ettiğini belirtti. Açıklamada operasyonun ayrıca uluslararası deniz taşımacılığı açısından risk oluşturduğu vurgusu yer aldı.
Tayvan’daki İngiliz temsilciliği açıklamayı Fransız ve Alman temsilcilikleriyle birlikte yayımladı. Metin, denizcilik hakları ve seyrüsefer özgürlüğüne dikkat çekiyor. Üç ülke, statükonun tek taraflı şekilde değiştirilmesine karşı olduklarını bildirdi. Bununla birlikte güç kullanımı veya baskı yoluyla değişiklik girişimlerinin kabul edilemez olduğu ifade edildi. Açıklamada, denizcilerin ve gemilerin güvenliğinin korunması gerektiği belirtildi.
Çin Komünist Partisi, Tayvan’ı kendi toprağı olarak görüyor. Ancak Pekin, hiçbir zaman ada yönetimini elde edemedi. Son yıllarda Çin, Tayvan çevresinde askeri faaliyetlerini artırdı. Buna karşın Tayvan, kendi egemenlik haklarını savunmayı sürdürüyor.
Çin, söz konusu operasyonun Japonya ve Filipinler’in deniz sınırları görüşmelerine yanıt olduğunu açıkladı. Tayvan sahil güvenliği ise Pekin’in bölgedeki sularda yetkisi bulunmadığını bildirdi. Ayrıca Çin gemilerinin uzaklaştırılacağını duyurdu.
Tayvan’ın Egemenlik Vurgusu
Tayvan sahil güvenliği, ülkenin deniz egemenliğinin ihlal edilemeyeceğini, dolayısıyla yabancı yetki iddialarına karşı müdahale edileceğini belirtti. Tayvan Ulusal Güvenlik Konseyi Genel Sekreteri Joseph Wu, 23 Mayıs’ta yaptığı açıklamada, Çin’in son günlerde Birinci Ada Zinciri çevresine 100’den fazla gemi konuşlandırdığını söyledi.
Öte yandan Pekin’in araştırma gemileri hâlâ Tayvan’ın doğusundaki sularda faaliyet gösteriyor.
Birçok Batılı ülke “Tek Çin” politikası uyguluyor, ancak Tayvan üzerindeki Çin egemenliğini resmen onaylamıyor. ABD Başkanı Donald Trump, geçen ay Pekin’de Çin lideri Şi Cinping ile görüştü. Görüşmede Tayvan konusu da ele alındı. ABD, 1979’dan bu yana Tayvan ile resmi ilişki yürütmemesine rağmen gayriresmî ilişkilerini sürdürüyor.