
Pakistan Genelkurmay Başkanı Mareşal Asım Münir, 24 Ağustos’ta (bugün) İran’a gidiyor. İran resmi Hacer ajansı IRNA, Münir’in ziyaret sırasında resmi bir heyete başkanlık edeceğini duyurdu. İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, yaptığı açıklamada ziyaretin bölgesel barış ve istikrarı güçlendirmeyi amaçladığını söyledi. Ayrıca Münir, İranlı üst düzey yetkililerle görüşmeler gerçekleştirecek.
Pakistan, ABD ile İran arasındaki çatışmada arabuluculuk yapıyor. Bu nedenle Nisan ayında Başbakan Şahbaz Şerif ve Münir, Trump’a çağrıda bulunarak İran’a yönelik saldırıları durdurmasını istedi. Bunun ardından Trump, iki haftalık ateşkes ilan etti. Ayrıca İran da anlaşmanın sağlanmasına Pakistan’ın katkısını kabul etti.
17 Haziran’da ABD ve İran, askeri operasyonların durdurulmasını öngören İslamabad Mutabakatı’nı imzaladı. Pakistan, mutabakatın arabulucusu ve tanığı olarak görev yaptı. Ayrıca taraflara nihai anlaşma için 60 günlük müzakere süresi tanındı. Mutabakat, Hürmüz Boğazı’ndaki ticari geçişleri ve ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukasını da düzenledi.
Ancak taraflar, Hürmüz Boğazı konusunda anlaşmazlık yaşadı. Trump’ın, temmuz ayında mutabakatın sona erdiğini açıklamasının ardından İran da anlaşmayı askıya aldı. Tarafların temmuz ayında yeniden karşılıklı askeri saldırılara başlaması üzerine kalıcı anlaşmaya yönelik görüşmeler de durdu.
Tahran ziyareti gerilimin arttığı döneme denk geliyor
Münir’in ziyareti, Washington ile Tahran arasındaki gerilimin yeniden yükseldiği dönemde gerçekleşiyor. Trump, 18 Ağustos’ta İran ile görüşme planı olmadığını söyledi. Ancak İran, Hürmüz Boğazı’ndaki deniz taşımacılığına yönelik kısıtlamaları sürdürüyor. ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, yeni yaptırımlar hazırlanacağını açıkladı. Bessent, yaptırımları şimdiye kadarki en sert yaptırımlar olarak niteledi.
Öte yandan İran, yeni ekonomik baskıların başarısız olacağını savunarak ABD baskısına karşı misilleme tehdidinde bulundu. Trump, 19 Ağustos’ta görüşmelerin ileride yeniden başlayabileceğini söyledi. Taraflar, Hürmüz Boğazı konusunda hâlâ farklı pozisyonlarını koruyor.
ABD Donanması, Umman tarafındaki ticari gemilere eskort sağlamayı sürdürüyor. Ancak gemi trafiğinin mevcut hacmi kesin olarak bilinmiyor. Kpler, yaklaşık 300 geminin 1.510’dan fazla gizli geçiş yaptığını, geçişlerin temmuz ortasından itibaren arttığını tahmin ediyor. Ayrıca operasyonlarda yaklaşık 20 gemiden oluşan ABD Donanması grubu görev yapıyor.