Çin, ABD’nin İran’a yönelik askeri operasyonları ve İran liderinin ölümünün ardından, iç istikrarını koruma konusunda yoğun önlemler alıyor. İç kaynaklardan edinilen bilgilere göre Çin yetkilileri, İran’da patlak veren hükümet karşıtı protestoların kendi ülkelerinde de yankı bulabileceği endişesi taşıyor.
Destansı Öfke Operasyonu‘nun ardından, Çin’in üst düzey yetkilileri Politbüro’da bir dizi gizli toplantı gerçekleştirdi. Kaynaklara göre, toplantılarda sıkça Sovyetler Birliği’nin çöküşünden ders çıkarılması gerektiği vurgulandı. Çin’de nadiren gündeme gelen tarihsel karşılaştırmalar, İran’daki gelişmeler nedeniyle bu kez ön plana çıkmış durumda.
Pekin yönetimi ülke genelinde internet sansürünü artırdı ve siyasi eğitim oturumlarını yoğunlaştırdı. Ayrıca her bir ordu personelinden İran’a karşı tutumlarını netleştirmeleri istendi. Eski bir Çinli yetkili, yaşanan gelişmelerin “rejim için ciddi bir jeopolitik sarsıntı” olduğunu ifade etti.
Son 20 Yılın En Önemli Jeopolitik Olaylarından Biri
Yetkililer, İran lideri Ali Hameney’in öldürülmesini son yirmi yıldaki en önemli jeopolitik olaylardan biri olarak değerlendiriyor. İç kaynaklar, Çin’in bu operasyonları başlangıçta hafife aldığını bildirdi. Ayrıca ABD’nin böyle bir saldırıyı gerçekleştiremeyeceğini düşündüğünü aktardı. Batılı müttefikler hızla tepki gösterirken, Çin Dışişleri Bakanlığı, saldırıdan yedi saat sonra bir açıklama yaptı. Yalnızca 80 kelimeden oluşan açıklamada Bakanlık, “askeri operasyonların derhal durdurulmasını” talep etti. Açıklama, içerik üzerinde yapılan çok sayıda revizyon sonrasında “kısa bir kopya” oldu. Özellikle ABD ile İsrail’e yönelik sert eleştirilerin açıklamadan çıkarıldığı belirtildi.
Saldırı öncesinde, Çin’in önde gelen akademisyenleri ve devlet danışmanları, ABD saldırısının gerçekleşmeyeceğini iddia etmişti. Emekli Tümgeneral Jin Yinan, “ABD bu mücadeleyi sürdüremez ve kazanamaz” açıklaması yapmıştı. Saldırının gerçekleştiği sabah Çin devlet medyası Global Times editörü Hu Xijin, liderlerin güvende olduğunu belirten bir video paylaştı. Ancak bu videoyu daha sonra sessizce sildi.
Çin’in İran’a yönelik askeri saldırılardan duyduğu endişe, rejimin kendi içindeki kontrolünü sıkılaştırmasına yol açıyor. Yetkililer olası halk tepkilerini önlemek için her alanda hazırlıklarını sürdürüyor.