Galaksiler de Uyuyor

Mavi galaksiler akif olarak ‘uyanık’ iken, kırmızı olan galaksiler ise aktif değil ve ‘uyuyor’. (NASA, ESA, S. Beckwith/STScI, HUDF team)

Astronomlar, evrende uzakta bulunan galaksilerde, iki çeşit davranış biçimi keşfettiler. Bazıları uyanık ve aktif olarak yıldızları oluştururken, bazıları da uyuyor ve hiçbir yıldız oluşturmuyor. Daha önce de bu çift yönlü davranış, evrenin daha yakın galaksilerinde görülmüştü.

Şimdi yapılan son araştırmada ise, 12 milyar ışık yılı uzaklıktaki galaksilerin de aynı davranışı gösterdikleri belirlendi. Bunların arasına çok genç olan galaksiler de dahil, bu da aynı şeyin evrenin geçmişinin yüzde 85’inden fazlasında var olduğu anlamına geliyor.

Yale Üniversitesi’nden bilim adamları, galaksileri yaydıkları ışıktan tanımlayabiliyorlar. Uyanık galaksiler yıldızları oluştururken, genç galaksilerle birlikte yüksek sıcaklıkta mavi ışık yayıyorlar. Diğer yandan uyuyan galaksiler, aktif yıldız oluşumu olmadığından, yaşlı ve kırmızı yıldızlara sahip.

Bilim adamları aktif olan uyanık galaksilerin, aktif olmayanlara göre 50 kat daha fazla yıldız oluşturduğunu saptadı, fakat bunun yanında, aktif olmayan galaksilerin tamamen kapalı halde durup durmadığı ise kesin değil.

Aynı zamanda bilim adamları, uyanık galaksilerin sayıca çok daha fazla olduğunu, bunun da genç yıldızların durgunluğa geçmeden önce aktif bir şekilde yıldız oluşturmaları teorisini desteklediğini belirtiyorlar.

Peter van Dokkum, buluşun bir galaksinin bir durumdan diğerine ne kadar hızlı geçiş yaptığını gösterdiğini söylüyor. Galaksilerde ara bir durum görmediklerini, ya aktif olarak yıldız oluşturduklarını ya da o sırada durduklarını belirtiyor.

Araştırma, bugüne kadar bu kadar uzağa yapılmış en geniş araştırma durumunda ve 40.000 galaksiden, 75 gece üzerinde süren bir zamanda veri toplanmış.

Bilim adamları, önümüzdeki zamanlarda bu araştırmayı daha da derinleştireceklerini sözlerine ekliyorlar. Araştırmanın detayları 20 Haziran’da Astrophysical Journal’da yayınlanmıştı.

Orjinal ingilizce metin

 

 

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.