ABD’nin İran limanlarına uyguladığı deniz ablukası sürerken, Tahran yönetimi Çin ile demiryolu taşımacılığına yöneldi. Ancak uzmanlar, bu hattın İran ekonomisini yalnızca kısa süreli rahatlatabileceğini belirtiyor.
ABD Donanması, İran’ın Hürmüz Boğazı üzerindeki baskısına karşı, yaklaşık üç haftadır İran limanlarını abluka altında tutuyor. Bu nedenle İran’ın petrol ihracatı ve temel ürün ithalatı büyük ölçüde durdu. İran para birimi de sert değer kaybetti. 10 Mayıs 2026 itibarıyla 1 ABD doları, 1 milyon 311 bin 500 İran riyaline yükseldi.
İran Deniz Taşımacılığı Birliği Konteyner Komitesi Başkanı Kambiz Etemadi, geçen hafta kara yollarının deniz ticaretinin yüzde 40’ını karşılayabileceğini söyledi. Açıklama, İran’a bağlı Fars Haber Ajansı tarafından yayımlandı.
Bununla birlikte Çin’in Şian kentinden Tahran’a giden yük trenleri sefer sıklığı haftada birden, üç veya dört güne indi. Bloomberg verilerine göre konteyner taşımacılığı ücretleri de yüzde 40 yükseldi. Söz konusu hat, Çin’in Kuşak ve Yol Girişimi kapsamında, Kazakistan ve Türkmenistan üzerinden İran’a ulaşıyor. Yolculuk yaklaşık 15 gün sürüyor.
Ancak uzmanlar, demiryolu kapasitesinin deniz taşımacılığıyla kıyaslanamayacağını vurguluyor. Bir büyük petrol tankeri yaklaşık 2 milyon varil petrol taşıyabiliyor. Buna karşın bir petrol treni yalnızca 70 bin varil yük taşıyor. ABD merkezli askeri analist Mark Cao, kara taşımacılığının İran’a zaman kazandıracağını söyledi. Cao ancak bunun deniz sevkiyatının yerini alamayacağını ifade etti.
Tayvan’daki Nanhua Üniversitesi’nden Sun Kuo-hsiang da benzer bir değerlendirme yaptı. Sun’a göre demiryolu hattı, elektronik ürünler ve yedek parçalar için uygun bir seçenek. Öte yandan ham petrol ve tahıl gibi yüksek hacimli yükler için yetersiz kalıyor.
Ayrıca İran’ın Rusya bağlantılı Kuzey-Güney Ulaştırma Koridoru projesine yatırım yaptığı belirtildi. Ancak Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle hat tam kapasite çalışmıyor.