Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile ABD Başkanı Donald Trump, 9 Mart tarihinde bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. İki lider İran çevresinde tırmanan çatışmaları, Ukrayna’daki savaşı ve küresel enerji piyasalarını etkileyen gelişmeleri ele aldı. Kremlin tarafından yapılan açıklamaya göre yaklaşık bir saat süren görüşme “iş odaklı, açık ve yapıcı” bir atmosferde gerçekleşti.
Kremlin’in dış politika danışmanı Yuri Ushakov, görüşmede Putin’in özellikle İran çevresindeki gerilimin diplomatik ve siyasi yollarla hızlı şekilde çözülmesi gerektiğine vurgu yaptığını söyledi. Ayrıca Putin’in son dönemde Körfez ülkelerinin liderleri ve İran Cumhurbaşkanı ile temas kurduğunu belirtti. Ushakov, Rus liderin bu temasların bölgedeki gerilimi azaltabilecek potansiyele sahip olduğunu ifade ettiğini aktardı.
Görüşmede ABD’nin İsrail ile birlikte İran’a yönelik yürüttüğü askeri operasyon da gündeme geldi. Trump, İran’daki gelişmeleri ABD ile İsrail’in devam eden operasyonu çerçevesinde değerlendirdi. İki lider konu hakkında ayrıntılı görüş alışverişinde bulundu.
Telefon görüşmesinin bir diğer önemli başlığı ise Ukrayna’daki savaş oldu. Putin, Rus ordusunun Ukrayna’daki cephelerde ilerleme kaydettiğini belirtti. Ayrıca bu durumun Kiev yönetimini müzakere yoluna yönlendirmesi gerektiğini dile getirdi. Rusya lideri, çatışmanın diplomatik çözümle sona ermesinin mümkün olduğunu belirtti. Ukrayna tarafının da bu yönde adım atması gerektiğini sözlerine ekledi.
Her İki Taraf da Görüşmeyi Olumlu Olarak Değerlendirdi
Trump, Ukrayna’daki savaşın sona erdirilmesine yönelik bir ateşkes ve kalıcı çözüm bulunması isteğini ifade etti. Ayrıca görüşmenin ardından yaptığı açıklamada Putin ile yaptığı telefon görüşmesini olumlu olarak değerlendirdi. Trump, Putin’in İran konusunun çözümüne yardımcı olmak istediğini söylediğini ifade etti. Ancak kendisinin Rusya’nın öncelikle Ukrayna’daki savaşı sona erdirmeye odaklanmasının daha faydalı olacağını dile getirdiğini belirtti.
Görüşmede ayrıca Venezuela’daki gelişmeler ve küresel petrol piyasalarına etkileri de ele alındı. Taraflar uluslararası enerji piyasalarında yaşanan dalgalanmalar konusunda fikir alışverişinde bulundu. Buna ek olarak iletişimi sürdürme konusunda mutabık kaldılar.
Öte yandan Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski de hükümetinin barış görüşmelerine hazır olduğunu belirtti. Zelenski, bu hafta yapılması planlanan diplomatik görüşmelerin, ABD tarafının talebi üzerine ertelendiğini ifade etti.
ABD ve İsrail’in İran’a yönelik askeri operasyonları 28 Şubat’ta başlamıştı. Washington yönetimi, İran’ın nükleer programının oluşturduğu tehdidi ortadan kaldırmak amacıyla operasyonların başlatıldığını açıklamıştı. İran ise buna karşılık Orta Doğu’daki bazı hedeflere yönelik saldırılar düzenledi.
Bölgedeki gerilim küresel enerji piyasalarını da doğrudan etkiledi. Özellikle dünya petrol ve doğal gaz taşımacılığı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nda güvenlik endişeleri nedeniyle birçok petrol tankeri geçişi durdurdu. Bu durum petrol fiyatlarında dalgalanmalara neden oldu.
ABD Başkanı Trump, İran Devrim Muhafızları’nın Hürmüz Boğazı’nda ticari gemileri tehdit etmeye devam etmesi halinde ABD’nin askeri operasyonlarını daha da sertleştireceği uyarısında bulundu. Trump, İran’ın küresel petrol arzını tehdit etmesine izin vermeyeceklerini vurguladı.